Een badkamer renoveren is klein in oppervlakte en groot in aantal disciplines: sloopwerk, leidingwerk, elektra, ventilatie, tegelwerk en sanitair komen in een paar vierkante meter samen. Dat is de reden dat het mis kan gaan bij losse partijen die op elkaar wachten, en de reden dat Eliet het als één werk uitvoert.
In Bredase woningen hangt de omvang sterk af van het bouwjaar. Bij een woning uit de jaren zestig komen vrijwel altijd nieuwe leidingen en een nieuwe groep mee; bij een woning uit de jaren negentig is het vaker alleen de badkamer zelf. Wat er nodig is, blijkt bij de opname en niet uit een standaardpakket.
Deze pagina gaat ook over badkamer verbouwen Breda, badkamer vernieuwen Breda, nieuwe badkamer Breda — hetzelfde werk, andere woorden.
Bij rijwoningen uit deze periode is de badkamer meestal nooit echt aangepakt. Dan gaat het niet alleen om tegels en sanitair, maar om de leidingen erachter, een afvoer die op de juiste plek moet komen, en elektra die aan de huidige eisen moet voldoen — inclusief een aardlekschakelaar en voldoende groepen. Dat werk zit achter de wand en is later niet meer bij te maken.
Een nieuwe badkamer in een oudere woning zonder goede ventilatie geeft binnen een jaar schimmel op de kitnaden en de plafondhoek. Mechanische ventilatie of een goed werkend afvoerkanaal hoort daarom bij het werk en niet bij de wensenlijst. Wat er kan, hangt af van de bestaande schacht en de buitenmuur.
In veel Bredase rijwoningen liggen het toilet en de badkamer aan dezelfde leidingstreng. Als de wand toch open gaat, is het toilet meenemen aanzienlijk goedkoper dan het een jaar later apart doen. Dat wordt bij de opname voorgelegd als keuze, met het prijsverschil erbij.
Eliet heeft in Breda nog geen badkamerrenovatie met bevestigde projectlocatie gefotografeerd. Dit is hetzelfde werk elders in het werkgebied; de plaats staat bij de foto.
Een badkamerrenovatie ziet eruit als een kwestie van tegels en sanitair, maar het werk zit grotendeels in wat u daarna niet meer ziet. De leidingen voor warm en koud water, de afvoeren met hun afschot, de elektra voor verlichting, spiegelverwarming en een eventuele vloerverwarming, en de ventilatie: dat alles ligt vast zodra de tegels erop gaan.
In Bredase woningen van vóór 1975 is de bestaande waterleiding vaak nog gegalvaniseerd staal. Dat is op het moment van openbreken het logische moment om te vervangen, want daarna is het een sloopklus. Hetzelfde geldt voor de afvoer: een oude afvoer met te weinig afschot blijft problemen geven, hoe mooi de badkamer erboven ook wordt.
Ventilatie is het onderdeel dat het vaakst wordt overgeslagen en het vaakst terugkomt als klacht. Een badkamer zonder goede afvoer van vochtige lucht geeft binnen een paar jaar schimmel op de kitranden en in de hoeken, ongeacht de kwaliteit van het tegelwerk.
Reken op meerdere weken waarin de badkamer niet te gebruiken is, en niet op een paar dagen. De volgorde is strippen, leidingwerk en elektra, wanden dichtzetten en waterdicht maken, tegelwerk, uitharden en voegen, sanitair en afmontage. Tussen een aantal van die stappen zitten wachttijden die niet in te korten zijn: een waterdichte laag moet drogen, tegellijm moet uitharden, voegen moet rusten.
Heeft u een tweede toilet of een douche elders in huis, dan is dat goed te overbruggen. Is dat er niet, dan is dat het gesprek dat aan het begin hoort: een tijdelijke douchevoorziening, of afspraken met familie in de buurt. Dat is geen ongemak dat u onderweg oplost.
In de planning staat welke dagen er gewerkt wordt en welke dagen er gewacht wordt. Dat laatste is geen verloren tijd maar noodzakelijke tijd; een badkamer die te snel wordt afgemaakt, is een badkamer die scheurt.
Beide kan. Koopt u zelf, dan heeft u volledige vrijheid in merk en uitvoering en betaalt u wat u in de winkel of online ziet. Het risico is de levering: als de douchebak drie weken later komt dan gepland, staat het werk stil en verschuift de hele planning.
Laat u het inkopen, dan loopt de levering mee in de planning en ligt de verantwoordelijkheid voor wat er binnenkomt bij één partij. In het voorstel staat het dan als stelpost met een bedrag erbij, zodat u weet waarop gerekend is en wat een duurdere keuze betekent.
Wat in beide gevallen helpt: kies vroeg. De maten van de douchebak, het bad en het meubel bepalen waar de afvoeren en leidingen komen, en die liggen in de tweede week al vast. Een kraan omkiezen kan later nog; een bad dat tien centimeter langer blijkt, niet.
Vergelijk op vier punten. Eén: zit het sloopwerk en de afvoer van puin erbij, of is dat een aparte post. Twee: worden de leidingen en de elektra vernieuwd of alleen aangepast. Drie: welke waterdichte laag wordt er aangebracht en waar — alleen in de doucheruimte of over de hele vloer. Vier: is de afmontage meegenomen, inclusief kitwerk en de aansluiting op bestaande wanden en vloeren.
Die vierde post is de klassieke verrassing. Een badkamer die 'klaar' is maar waarbij de aansluiting op de gang, de deur die niet meer past door de nieuwe vloerhoogte, en het herstel van het plafond niet zijn meegenomen, is niet klaar.
En vraag naar het tegelwerk: het aantal vierkante meters, tot welke hoogte, en wat er gebeurt als u een tegel kiest die lastiger te verwerken is. Grootformaat tegels en visgraatpatronen kosten meer arbeid, en dat hoort in het voorstel te staan en niet in het meerwerk.
Het grootste prijsverschil zit niet in het werk maar in de keuzes: tegels, sanitair, kranen en een meubel. Daarnaast telt het werk zelf mee — grootformaat tegels en patronen kosten meer arbeid, en een inloopdouche met vlakke vloer vraagt meer voorbereiding dan een douchebak. Landelijke richtbedragen staan met bron en datum bij de veelgestelde vragen; wat uw badkamer kost, volgt uit de opname.
Ja, en in veel Bredase woningen is dat ook de bestaande situatie. Of het samenvoegen of juist gescheiden houden verstandig is, hangt af van de ruimte, het aantal bewoners en de plek van de bestaande afvoer. Afvoer moet op afschot liggen, en dat bepaalt mede wat er mogelijk is zonder de vloer van de hele verdieping op te bouwen.
Reken op meerdere weken. Het werk zelf is een aaneenschakeling van stappen — strippen, leidingwerk en elektra, wanden dichtzetten en waterdicht maken, tegelwerk, voegen, sanitair en afmontage — met wachttijden ertussen die niet in te korten zijn. Een waterdichte laag moet drogen en tegellijm moet uitharden; wie dat versnelt, krijgt het later terug.
Vaak wel, maar het hangt af van waar de bestaande afvoer ligt. Afvoer moet op afschot liggen, en dat kost hoogte; hoe verder u het toilet van de standleiding af wilt, hoe meer ruimte dat vraagt. Bij de opname wordt gekeken wat er mogelijk is zonder de vloer van de hele verdieping te moeten opbouwen.
Ja, dat hoort erbij. De bestaande vloerafwerking gaat eruit, de ondergrond wordt beoordeeld en waar nodig geëgaliseerd, en er komt een waterdichte laag onder het tegelwerk. Komt er vloerverwarming in, dan wordt dat in dezelfde opbouw meegenomen — achteraf infrezen in een net getegelde badkamer is geen optie.
Reken op meerdere weken, niet op dagen: er zit droogtijd in het tegelwerk en de afdichting, en die is niet te versnellen. De exacte periode staat in de planning. Of er een tijdelijke voorziening nodig is en hoe die eruitziet, wordt vooraf besproken.
Waar dat nodig is wel. Een badkamer heeft eisen aan de zone-indeling, de aardlekschakelaar en het aantal groepen. Bij een woning waar de badkamer al decennia niet is aangepakt, voldoet de bestaande situatie meestal niet. Dat wordt bij de opname vastgesteld en staat als eigen post in het voorstel.
Beide kan. Koopt u zelf in, dan is het belangrijk dat de maten en de aansluitpunten vóór het leidingwerk bekend zijn, want daarna liggen ze vast. Eliet geeft aan welke gegevens op welk moment nodig zijn, zodat een levertijd de planning niet stillegt.
Vertel in een paar zinnen wat u wilt veranderen. U ontvangt een eerlijke reactie: wat kan, wat het vraagt en wat de logische volgende stap is.
